Wróbel i mazurek w Polsce: liczebność i rozpowszechnienie dawniej i dziś

Wróbel od stuleci opisywany był jako gatunek bardzo liczny i wybitnie pospolity (Taczanowski 1882, Sokołowski 1972). Mimo iż gatunek ten określany jest obecnie również jako bardzo liczny, to jednak wiele – jeśli nie większość – publikacji naukowych prezentujących dane na temat liczebności i rozpowszechnienia wróbla w Polsce powstałych po roku 2000 przedstawia go jako gatunek o malejącej liczebności (Tomiałojć i Stawarczyk 2003; Chylarecki i in. 2006; Sikora i in. 2007). Jednak jak sami autorzy wskazują – brak było rzetelnych, liczbowych danych, potwierdzających te tezy czy też ogólne „wrażenia” z obserwacji terenowych. Publikacje wydane po roku 2010 doprecyzowują i podają szacunkowe liczebności polskiej populacji wróbla. Dla lat 2000 – 2010 określono ją na poziomie 6 185 000 – 7 017 000 (Kuczyński i Chylarecki 2012), natomiast dla lat 2008 – 2012 na poziomie 5 700 000 – 6 900 000 (Chodkiewicz i in. 2015). Ornitolodzy wskazują w nich również na umiarkowany spadek w trendach rozpowszechnienia i liczebności tego gatunku w naszym kraju.

Mazurek, podobnie jak wróbel od wieków uważany był za gatunek pospolity i liczny, choć nie aż tak bardzo jak wróbel (Taczanowski 1882, Sokołowski 1972). Aktualnie określany jest jako liczny, jednak publikacje naukowe prezentujące dane na temat liczebności i rozpowszechnienia mazurka w Polsce powstałe w latach 2003 – 2007 przedstawiają go jako gatunek o malejącej liczebności (Tomiałojć i Stawarczyk 2003; Chylarecki i in. 2006; Sikora i in. 2007). Publikacje wydane po roku 2010 doprecyzowują i podają szacunkowe liczebności polskiej populacji mazurka, prezentując nieco inny obraz stanu tego gatunku w naszym kraju. Dla lat 2000 – 2010 polską populację mazurka oszacowano na poziomie 1 197 000 – 1 423 000 (Kuczyński i Chylarecki 2012), natomiast dla lat 2008 – 2012 na poziomie 1 200 000 – 1 700 000 (Chodkiewicz i in. 2015), a więc widać nieznaczny wzrost w trendach rozpowszechnienia i liczebności tego gatunku w naszym kraju.

Źródła:
Chodkiewicz T., Kuczyński L., Sikora A. i in. 2015. Ocena liczebności populacji ptaków lęgowych w Polsce w latach 2008 – 2012. Ornis Polonica 56, 2015: 149-189.
Chylarecki P., Jawińska D., Kuczyński L. 2006. Monitoring Pospolitych Ptaków Lęgowych – Raport z lat 2003-2004. OTOP, Warszawa.
Kuczyński L., Chylarecki P. 2012. Atlas pospolitych ptaków lęgowych Polski. Rozmieszczenie, wybiórczość siedliskowa, trendy. GIOŚ, Warszawa.
Sikora A., Rohde Z., Gromadzki M., Neubauer G., Chylarecki P. (red.) 2007. Atlas rozmieszczenia ptaków lęgowych Polski 1985 – 2004. Bogucki Wyd. Nauk., Poznań.
Sokołowski J. 1972. Ptaki ziem polskich. Tom 1. PWN, Warszawa.
Taczanowski W. 1882. Ptaki krajowe. Tom I. Akademia Umiejętności, Kraków.
Tomiałojć L., Stawarczyk T. 2003. Awifauna Polski. Rozmieszczenie, liczebność, zmiany. PTPP „pro Natura”, Wrocław.